قهوه‌خانه استخر ونک در زمان صدراعظمی مرحوم میرزا یوسف مستوفی‌الممالک، ارباب ده ونک، به دستور وی به عنوان قهوه‌خانه‌ای بین‌راهی برای مسافران مسیر تهران به شمیران، فرحزاد، امام‌زاده داوود و کن ساخته شد. بنای اولیه ساختمانی کاهگلی با چهار قوس گچی در سقف بود که به صورت درویشخانه، در کنار آشپزخانه و مجاور استخری بزرگ به ابعاد تقریبی ۵۰ × ۳۰ متر و عمق ۳ متر قرار داشت.

این استخر برای جمع‌آوری آب قنات قاسم‌خانی، که مظهر آن حدود ۱۰۰ متر بالاتر قرار داشت، به عنوان آب‌بند محلی استفاده می‌شد و آب آن برای آبیاری باغ‌ها و اراضی کشاورزی ونک و قلعه ارامنه مصرف می‌شد.

در آن دوره، ونک سرشار از باغ‌ها و زمین‌های کشاورزی بود و محصولاتی مانند گیلاس، زردآلو، زالزالک، گردو و خرمالو شهرت داشت. باغ قلمستان، به وسعت حدود یک هکتار در شرق استخر ونک، یکی از آخرین بازمانده‌های باغ‌های آن دوره است که هنوز درختان گردو و غیرمثمر فراوانی در آن باقی مانده است.